DataLife Engine > --- > ӘБДІКӘРІМОВ ШАКИЗАДА

ӘБДІКӘРІМОВ ШАКИЗАДА


20-04-2015, 16:01
Автор: akbota
    Қызылорда облысы, Қармақшы ауданы, «Жаңажол» ауылында (қазіргі Дүр Оңғар) 1956 жылы қыркүйектің 16-сында дүниеге келген. Әл-Фараби атындағы Қазақ Ұлттық университетінің журналистика факультетін бітірген.

       Алғашқы өлеңдер топтамасы 1975 жылы жас ақындардың «Көктем тынысы» кітабына енген. 1981-1985 жж. Қармақшы аудандық «Коммунизм шамшырағы» газетінде әдеби қызметкер, 1985-1995 жж. Байқоңыр қалалық телекомпаниясының төрағасы, 1996-1997 жж. республикалық «Қазақстан–1» теледидарының Қызылорда облысы және Байқоңыр ғарыш кешені бойынша меншікті тілшісі, 1997-1999 жж. Қызылорда арнайы экономикалық аймағы теледидарының төрағасы қызметтерін атқарған. 2004 жылдан «Қоғам» газетінің директоры болды. ҚР телерадиохабарлар таратушылар ұлттық қауымдастығының президенті және «Қоғам ТВ» телеарнасының құрылтайшысы.

        Өлеңдер топтамасы «Көктем тынысы», «Қарлығаш», «2000 жылдық дала жыры», «Қызғыз поэзиясы», «Жыр маржаны» қазақ поэзиясының он томдық антологиясына, «Қайталанбас дауыстар» Сыр саңлақтарының антологиясына енген.

        «Алтын қазық» (2007), «Байқоңыр» (2001), «Гладиатор» (2010), «Сүлейдария» (2016),  «Тәржімә» аударма кітабы (2016), «Күн сайын адам болып өмір сүрген» (2020) кітаптарының авторы. Қырғыз ақыны Акбар Рысқұловтың өлеңдерін қазақ тіліне аударған. 2001 жылы «Байқоңыр», «Күн астындағы қағанат» өлеңдер жинағы қырғыз тілінде жарық көрді.

         Қазақстан Журналистер одағы сыйлығының (2004), Ахмет Нешати атындағы халықаралық әдеби сыйлықтың, Құрмет орденінің иегері. Қазақстан Жазушылар және Журналистер Одағының мүшесі. Қармақшы ауданының және Қызылорда қаласының Құрметті азаматы.

                    

Әдебиеттер:

Әбдікәрімов Ш.  Алтын қазық: Өлеңдер / Ш. Әбдікәрімов.- Алматы: АRNA - Ь, 2007.- 208 бет.                                                 

Әбдікәрімов Ш. Байқоңыр: Өлеңдер кітабы. – Алматы: Білім, 2001. – 96 б.

Әбдікәрімов Ш. Гладиатор: Өлеңдер. – Астана: Астана полиграфия, 2010. – 240 б.

Әбдікәрімов Ш. Көк астындағы қағанат: Өлеңдер жинағы. – Бишкек, 2002. – 84 б.

Әбдікәрімов Ш. Күн сайын адам болып өмір сүрген: Эсселер кітабы / Ш.Әбдікәрімов. – Алматы : Қоғам, 2020. – 280 бет.

Әбдікәрімов Ш.  Сүлейдария: Өлеңдер кітабы / Ш. Әбдікәрімов.- Алматы: АRNA - Ь, 2016.- 114 бет.                                         

Әбдікәрімов Ш.  Тәржімә: Аударма кітабы / Ш. Әбдікәрімов.- Алматы: АRNA - Ь, 2016.- 88 бет.        


***

Алпыс құлан қайырған [Мәтін] : (Арқалы ақын, жүйрік журналист Шаһизада Әбдікәрімовтің адами келбеті мен шығармашылық портреті) / жинақ. басп. әзір. : А. Шәріп, Б. Омарұлы. – Алматы : Arna-b, 2016. – 384 бет ; 22 см. – (Сыр саңлағы) .

Әбдікәрімов Шаһизада //Жыр маржаны : Қазақ поэзиясының антологиясы : 10 томдық / құраст.: М.Құлкенов, Г. Мұқышева. – Алматы : Мерекенің баспалар үйі, 2014. – 7-том.- 127-137 бет. 

Әбдікәрімов Шакизада //Қайталанбас дауыстар. Сыр саңлақтарының антологиясы =Неповторимые голоса. Антология мастеров Сырдарьинского региона. - [Қызылорда?]:[Б.б.], 2011. – 22 б.                     

Әбдікәрімов Шаһизада //Қазақ әдебиеті: Энциклопедиялық анықтамалық. – Алматы: Аруна, 2005. – 63-64 б.

Әбдікәрімов Шаһизада //Қазақстан жазушылары / Құраст. С.Қамшыгер, Қ.Жұмашева. – Алматы: Ан Арыс, 2009. – 48 б.

 Әбдікәрімов Шаһизада //Қазақстан жазушылары :XX ғасыр: Анықтамалық / Құраст. Е.Дүйсенбайұлы, А.Естен, Қ.Омарұлы ж.б.- Алматы: Ана тілі, 2004.- 40б.

Әбдікәрімов Шаһизада //Қасиетті Қармақшы: Қармақшы өңірінің ақын-жазушылары шығармаларының жинағы. - Алматы: Үш Қиян, 2003. - 424 б.

 Әбдікәрімов Шаһизада // Сыр елі. Қызылорда облысы: Әнциклопедия / Бас ред. Б.Ғ.Аяған. – Алматы: Қазақ энциклопедиясы, 2005. – 125-126 б.

Әбдікәрімов Шакизада //Тіл тірегі - Сыр елі. – Қызылорда: Тұмар, 2011. – 164-165 б.          

Салықов Нұртілеу. Шаһизада // Салықов Н. Ғибратты ғұмыр. – Қызылорда, 2011.- 2-ші кітап.- 174-177 б.                                           Салықов, Нұртілеу.Шаһизада [Мәтін] // Салықов Н. Дүр Оңғар ауылын түлеткендер. – Қызылорда, 2018. – 119-133 б.

Сарбалаұлы, Б. Шандоз сөздің шаһы [Мәтін] / Б. Сарбалаұлы. – Алматы : Arna-b, 2016. – 176 б.       

   Ақын Шаһизада Әбдікәрімовтың шығармашылығына арналған.

Шәріп, А.Шаһизаданың шекарасы [Мәтін] : Шығармашылық портрет / А. Шәріп, Ш. Бекмағамбетов. – Алматы : Arna-b, 2016. – 40 б

Абылаев Т.  Сүлейлер салған ізбенен... / Т. Абылаев //Толқын.- 2016. - 5 қараша (№ 87). - 4 б.                                                     Ақын, басшы Шаһизада Әбдікәрімов жайлы.

Ақын мерейі //Сыр бойы.- 2012. - 29 желтоқсан.                               

Ақын Ш.Әбдікәрімовке "Қызылорда қаласының құрметті азаматы" атағы берілді.      

Аңсатов С.  Жүрегінің түбінен шылбыр есіп ... / С. Аңсатов //Тіл сақшысы.- 2016.- 16-30 қараша (№ 22). - 7 б.                                   Ақын, журналист Шаһизада Әбдікәрімов жайлы.                                                                      

Аңсатов, Сәпен (Сәби). Көзінде маздап ой оты... [Мәтін] / С. Аңсатов // Түркістан. – 2016.- 13 қазан (№ 41).- 10 б.
Ақын Шаһизада Әбдікәрімов туралы.

Арында, жырдың пырағы! // Сыр бойы. – 2019. - 19 қараша (№ 175). - 1 б.                                                                              Ақын Шәкизада Әбдікәрімов Ахмет Нишат атындағы халықаралық сыйлықтың лауреаты атанды.                          Аяшұлы Д. Қаламы қауырсыннан, өлеңi қорғасыннан: Ақын Шаhизада Әбдiкәрiмов туралы // Сыр бойы.- 2003.- 18 ақпан.- 6 б.

Әбілахатұлы Н.  Таңғажайып ақынның тағылымды кеші / Н. Әбілахатұлы //Қармақшы таңы.- 2017. - 28 наурыз ( № 23 ). - 1 б.               Ақын Шәкизада Әбдікәрімовтің 60 жылдығына орай.

Әбілда Ғазиза. Толқынға кілем жайдырып... / Ғ. Әбілда// Сыр бойы. – 2019. - 7 желтоқсан (№ 184/185). - 8 б.                                    Ақын Шаһизада Әбдікәрімов Түркияның Едірне қаласында өткен түркі дүниесі ақындарының ХІІ фестивалінде Ахмет Нишат атындағы әдеби сыйлыққа  ие болды.                                                                                                           Байтілес, Ержан. Аға [Мәтін] / Е. Байтілес // Алматы ақшамы. – 2016.- 13 қазан (№ 120/121).- 13 б.
Ақын Шаһизада Әбдікәрімов туралы.

Бақтиярұлы М.  Шәкизада деген шайыр бар / М. Бақтиярұлы //Сыр бойы.- 2016. - 5 қараша (№ 168/169). - 5 б.                                 Бекмағамбетов, Шанжархан. Жыр керуеннің жампозы [Мәтін] / Ш. Бекмағамбетов // Қазақ әдебиеті. – 2016.- 7- 13 қазан (№ 39).- 10 б.
Ақын Шаһизада Әбдікәрімовтың өлеңдері туралы.

Бисенов Қ.  Ақын достың алпысы / Қ. Бисенов //Президент және Халық.- 2016. - 14 қазан (№ 41). - 4 б.                                            Ақын, журналист Шаһизада Әбдікәрімов жайлы.                                    

Ғали Т.  "Спартактың" сыры мен жыры / Т. Ғали //Айқын.- 2016. - 6 желтоқсан (№ 183). - 8 б.                                                       Әдебиетші ғалым, филология ғылымдарының докторы Бауыржан Омарұлының "Гладиатор" кітабы жарық көрді.             Данабаев Қ. Поэзия... мен сені неге іздедім: Жерлестеріміз Ш.Әбдікәрімов, Н.Исабаев, С.Сейітмағамбетұлы, Н.Раманқұловтың жыр жинақтары  хақында. "Сыр елім-киелім" / Қ.Данабаев // Сыр бойы.- 1999.-21 қаңтар

Досманбетов, Бақберген. Шыңғыс Айтматов мойындаған Шаһизада / Б. Досманбетов// Қазақстан - ZAMAN. – 2016.- 20 қазан (№ 44).- 7 б.

Жәленова Қ. Шайырдың жыр - шаһары: Өлең / Қ. Жәленова //Ақмешіт ақшамы.- 2016. - 14 қыркүйек (№ 68/69). - 5 б.

Желдербаева Т.  Әулеттен әлеуметке дейін / Т. Желдербаева //Қармақшы таңы.- 2016. - 8 қазан (№ 79). - 3 б.                                   Ақын Шаһизада Әбдікәрімов жайлы.                                                

Жерлесіміз Ассоциация президенті: Қызылорда қалалық телерадиокомпаниясының құрылтайшысы Шаһизада Әбдікәрімов Қазақстан телерадиохабарларын таратушылар ассоциациясының президенті болып сайланды //Сыр бойы.- 2016. - 21 маусым (№ 92). - 1б.

Жетпісбаев М. Құрмет төріндегі қаламгер: Ақын Шаһизада Әбдікәрімов жайлы /М. Жетпісбаев // Сыр бойы.- 2016. - 14 қыркүйек (№ 139). - 3 б.

Жүсіп Нұрбай. Ерді ебенек ішінде таны : Әңгіме / Н. Жүсіп // Халық. – 2019. - 22 тамыз (№ 33). - 7 б.

Ақын Шәкизада Әбдікәрімов жайлы.                                                                                                                       Қайыңбаев, Мәди. Сағыныш сонатасы / М. Қайыңбаев // Ана тілі. – 2016.- 20 - 26 қазан (№ 42).- 9 б.

Ақын Ш. Әбдікәрімовтың шығармашылығы туралы.

Караматова Қ.  Ақынмен жүздесу / Қ. Караматова //Ақмешіт апталығы.- 2016. - 19 қараша (№ 90). - 4 б.                                           ҚМУ-дың Студенттер сарайында ақын Шакизада Әбдікәрімовтің 60 жылдық мерейтойына арналған кездесу кеші өтті.  

Қасымова А.  Телевизия мэтрі / А. Қасымова //Ақмешіт ақшамы.- 2016. - 23 қараша (№ 87/88). - 11 б. 

Қырғызша сөйлеген "Сүлейдария" [Мәтін] // Ақмешіт апталығы.- 2019. - 19 қаңтар (№ 5). - 4 б.

Ақын Шәкизада Әбдікәрімовтің "Сүлейдария" атты жыр жинағы қырғыз тілінде басылып шықты.                            Лайықтыларға құрмет: «Құрмет» орденімен Ш.Әбдікәрімовты наградтау туралы ҚР Президентінің жарлығы //Сыр бойы. – 2011. – 15 желт. – 2 б.

Мерей М.  "Сүлейдария" қырғызша "сөйледі" / М. Мерей //Жас Алаш.- 2019. - 17 қаңтар (№ 4). - 6 б.                                                Ақын Шаһизада Әбдікәрімовтің "Сүлейдария" атты жыр жинағы қырғыз тілінде басылып шықты.                                   Омарұлы, Бауыржан.Айнала жатқан Түркі елі [Мәтін] / Б. Омарұлы // Сыр бойы. – 2016.- 22 қараша (№ 178).- 3 б.
Ақын Ш.Әбдікәрімовтің Түркияға жолсапары жайында.

Омарұлы Б. Гладиатор:  Ақын, журналист Шакизада Әбдікәрімов туралы эссе //Сыр бойы. – 2009. – 1 тамыз – 5 б.; Ақмешіт ақшамы. – 2009. – 31 тамыз – 4-5 б.; Ана  тілі.- 2009. - 23-29 шілде (№29). - 10 б.

Өтебалиев Ж.  Ақын Шаһизада алпыста / Ж. Өтебалиев //Ақмешіт жастары.- 2016. - 1 желтоқсан (№ 48). - 2 б.                                   Пірназар, Серік.Жыр әлеміндегі Шаһзада [Мәтін] / С. Пірназар // Ақиқат. – 2016.- № 12.- 78-83 б.
Ақын Ш.Әбдікәрімовтің өмір жолы, шығармашылығы жайында.

Рахымбекұлы Ә. Шәһизада: Ақын Шәһизада Әбдікәрімов жайлы. / Ә. Рахметбекұлы //Сыр ардагері.- 2016. - 16 тамыз (№ 17). - 1 б.

Рүстемов, Руслан.Тасқа қашап жыр жазған [Мәтін] / Р. Рүстемов // Айқын. – 2016.- 8 қазан (№ 150).- 28 б.
    Ақын Шаһизада Әбдікәрімов туралы.

Саниязова Н.  Жыр патшалығындағы өр ақын / Н. Саниязова //Сыр бойы.- 2016. - 26 қараша (№ 180/181). - 2 б.                               Н. Бекежанов атындағы драма театрында ақын Шаһизада Әбдікәрімовтің "Ақыл мен  сезім бұрқағы" атты поэзия кеші өтті.                                                     

Сарбалаұлы, Бақыт. Жұлдыздар арасынан жол іздеген [Мәтін] / Б. Сарбалаұлы// Егемен Қазақстан. – 2016.- 29 қыркүйек (№ 186).- 6 б.
    Ақын Шаһизада Әбдікәрімовтің поэзиясы туралы ой-толғау.

 Сарбалаұлы Б. Махамбеттің сарбазы: Ақын Шаһизада Әбдікәрімов туралы / Б.Сарбалаұлы // Сыр бойы.- 2015. - 23 мамыр (№ 73/74). - 3 б.

Сатжанов Б.  "Өнерде бақталасым - Абай ғана" / Б. Сатжанов //Ақмешіт ақшамы.- 2016. - 30 қараша (№ 89-90). - 6 б.                          Ақын Ш.Әбдікәрімовтің "Ақыл мен сезім бұрқағы" атты авторлық кеші өтті.                                                      Сүйінбай, Т. 400 мың көрермені бар Шаһизада Әбдікәрімовтің "Қоғам" ТВ

телекомпаниясы / Т. Сүйінбай // Егемен Қазақстан. – 2010.- 29 қыркүйек (№ 394/397).- 9 б.; Сыр бойы. – 2010. - 2 қазан. - 3 б.

Сүйінбай, Талғат. Тәуелсіз телерадио арналар 15 жылдан бері халыққа қалтқысыз қызмет көрсетуде / Т. Сүйінбай // Егемен Қазақстан. – 2016.- 9 шілде (№ 130).- 7 б.
Қазақстан Ұлттық телерадио хабар таратушылар қауымдастығы қоғамдық ұйымның жаңа президенті етіп Шәкизада Әбдікәрімовті сайлады.

Үмбет Ә.  Арқалы ақын, іскер басшы / Ә. Үмбет //Ақмешіт апталығы.- 2016. -  11 қазан (№ 79). - 3 б.    

Шағыров Қ.  Азамат / Қ. Шағыров//Ақмешіт ақшамы.- 2016. - 23 қараша (№ 87/88). - 11 б.

Шаһизада ақынға құрмет көрсетілді [Мәтін] // Қазақ әдебиеті. – 2019.- 29 қараша (№ 47).- 7 б.
Түркі дүниесі ақындарының фестивалінде белгілі ақын Шаһизада Әбдікәрімов Ахмет Нешати атындағы халықаралық әдеби сыйлықты иеленді.                                                                                                                  Шәрiп А. Шаһизаданың шекарасы: Ақын Ш.Әбдiкәрiмовтың "Менiң шекарам" атты өлеңi жайлы // Айқын.- 2012. - 10 сәуiр (№64). - 5 б.



 


Вернуться назад